Demokrasi

Demokrasi, çoğunluğun idaresi demektir. Millet hakimiyeti demektir. Millet, hakimiyetini çoğunluğun seçtiği siyasi partiye vermiştir.

Demokrasinin Dayandığı İlkeler:

Millet hakimiyeti demokratik devletlerde millet hakimiyetine dayalı olarak teşkilatlandırılmalıdır.

Hürriyet ve Eşitlik: Başkasma ve topluma zarar vermeden her şeyi yapmaya hürriyet denir. Eşitlik ise herkesin kanunlar önünde eşit olmasıdır. Hak ve hürriyetleri kanunlar belirler. Kanuni bir sebep olmadan hiçbir kimse yakalanamaz ve tutuklanamaz.

Kamu Hürriyeti: Yasama ile ilgili olan hürriyetlerdir.

Siyasi Hürriyetler : Seçme ve seçilme, parti kurma, siyasi faaliyette bulunma hak ve hürriyetidir.

Demokrasilerde herkesin oy kullanma hakkı vardır. Bu hak sınırlanamaz. Din, ırk ve düşünce ayrılığı oy hakkını kaldırmaz. Buna genel oy ilkesi denir.

İki veya daha fazla şeyden birini tercih etmeye şeçmek denir. Demokrasilerde milleti idare etmeye talip olmak herkesin hakkıdır. Bu istekte olanlara aday denir. Adaylar, bir siyasi parti tarafından da aday gösterilmiş olabilir. Yapılan seçimler sonucunda en fazla oyu olan siyasi partinin adayları seçilerek mecliste çoğunluğu oluşturur. Hükümeti çoğunluk partisi kurar.

Demokrasilerde yönetimi alanlara iktidar karşıtına da muhalefet denir Herkesin serbestçe ve gizli olarak kullandığı oyların çoğunluğu toplum iradesini belirler. Buna çoğunluk ilkesi denir.

Eşitlik prensibine göre herkes kanun önünde eşittir. Dil, din, ırk düşünce ve siyasi farklılık gözetilmez. Hiçbir kimseye, aileye, zümreye ve sınıfa imtiyaz tanınmaz.

Doğrudan Demokrasi : Vatandaşların, kanunları kendilerinin görüşüp kabul etmesi, yöneticileri kendilerinin seçmesi esasına dayanır. Yani millet iktidarı doğrudan doğruya kendisi kullanır.

Yarı Doğrudan Demokrasi : Anayasa kanunların halk oyları ile kabul edildiği bir yönetim şeklidir.

Temsili Sistemin Amacı : Günümüzde seçmen, siyasi partilerin programına ve kadrolarına oy vermektedir. Beğenmediği milletvekillerini öbür seçimlerde seçmemektedir.

DEMOKRASİNİN TARİHÇESİ

1. Dünya'da Demokrasi Hareketleri: İlk çağlarda küçük şehir devletleri (site) vardı. Bunlarda doğrudan demokrasi uygulanıyordu.

Ortaçağ Avrupası'nda feodal bir sistem ile krallıklar vardı. İslam Dünyası ise çok ileri bir medeniyet kurmuştur.

XII. Yüzyılda İngiltere'de kral ve halk arasında Magna Carta Libertium (Büyük Hürriyet Fermanı) imzalanarak can, mal ve kişi güvenliği hakları kabul edildi. (1215)

XIX. Yüzyılda toplumun iradesi ile 4 Temmuz 1876'da Amerika Bağımsızlık Bildirgesi ilan edildi. 26 Ağustos 1879'da Fransız İnsan ve Vatandaşlık Hakları Beyannamesi ilan edilerek demokratik bir idarenin temelleri atıldı.

XIX. ve XX. Yüzyıllarda demokrasi düşüncesi iyice yerleşti.

2. Türklerde Demokrasi Hareketleri:

a)  İslamiyetten Önce : Devlet, ayrı ayrı boylardan oluşurdu. Boylar Kağan'a bağlıydı. Kağan'ın hakimiyeti sınırsız olup gücünü Gök Tanrl'dan alırdı.

b) İslamiyet Dönemi: İslam Dini'ni benimsemiş Türk devletlerinde, dini monarşik bir yapı hakimdi. Ülke kağan ve oğulları tarafından bölünmüş idi.

c) Osmanlı Devletinde : 1808 yılına kadar dini monarşi hakimdi. 1808 yılında II. Mahmut Ayanlar ile Senet-i İttifak adıyla anılan belge imzalanmıştı. Bu belge ile padişahın yetkileri sınırlanıyordu.

d) Cumhuriyet Dönemi : 23 Nisan 1920'de TBMM nin açılması ile millet hakimiyetine dayanan yeni bir dönem başladı. 1921 Anayasası ile "Hakimiyet kayıtsız şartsız milletindir." esası kabul edildi.


 

24 Anayasası ile hakimiyetin millete ait olduğu teyid edilmiştir.

1930'da kadınlara belediye seçimlerinde oy kullanma hakkı tanınmıştır.

1934'te kadınlara seçme ve seçilme hakkı tanınmıştır.

1945'ten itibaren çok partili hayata geçilmiştir.  

1946'daki seçimlerde ilk kez tek dereceli seçim esası uygulanmıştır.

1950'de seçimler, hakim teminatı altında genel olarak açık, gizli oy, açık sayım ve döküm esasına göre yapılmıştır.

1961'de yeni bir Anayasa kabul edilerek iki meclisli yasama organı kurulmuştur.

1982 Anayasası ile tek meclisli yasama organı oluşturulmuştur.

BUGÜNKÜ DEMOKRASİ ANLAYIŞI

1. Demokrasi

  • Demokrasilerde, kişi hürriyeti esastır.
  • Demokraside, çoğunluk kararının üstünlüğü kabul edilmiştir.
  • Demokrasilerde, toplantı, gösteri ve yürüyüşler yapılır. Dernek kurma ve basm hürriyeti vardır.
  • Demokrasilerde, herkes seçme, seçilme ve parti kurma hürriyetine sahiptir.
  • Demokrasilerde, hiçbir kimse din, dil, ırk siyasi düşünce ve mezhep farklılığından dolayı kanun karşısında farklı muameleye tabi tutulamaz.
  • Demokrasilerde, bütün hürriyetler toplum düzenini bozmamak şartı ile serbesttir.
  • Demokrasilerde, hak ve hürriyetler, bağımsız mahkemelerin güvencesine verilmiştir.

2.  Totaliter Rejimler : Yetkilerin, bir kişide veya organda toplandığı rejime totaliter rejim denir.

Totaliter Rejimler;

  • İdeoloji rejimleridir.
  • Devlet otoritesi bir ferdin veya grubun otoritesi durumundadır.
  • Tekparti sistemidir.
  • Temel hak ve hürriyetler sınırlıdır, yada hiç yoktur.
  • Basın, din ve vicdan hürriyeti baskı altındadır.
  • İdeolojiye önem verilir. İnsanların değeri yoktur.

 

Yorumlar (0)Add Comment

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 

Bunlari Biliyor musunuz?

Ağırbaşlı, tanınmış bir eserin aynı biçimde yazılmış alaycı benzerine "hezl" denir.
Pazar, 11/19/2017 19:41
Telif Hakkı © 2017 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.