Anayasamız

1. Anayasanın Diğer Kanunlardan Farkı 

Anayasa temel bir kanundur. Bu nedenle;

  • Devletin temel organlarını, btoların görev ve yetkilerini düzenler.
  • Seçim usûllerini, devleti idare edenlerin görev ve yetkilerini düzenler.
  • Kişi hak ve hürriyetlerini düzenler ve güvence altına alır.
  • Millet tarafından yaptırılıp halk oyu ile kabul edilir.
  • Hiçbir yasa, Anayasaya aykırı olamaz
  • Anayasanın değiştirilmesi diğer kanunlardan zordur.

Anayasa toplumun ihtiyaçlarına cevap veremez duruma düştüğü zaman yeni anayasa hazırlanır. 1961 ve 1982 Anayasaları da bu şekilde hazırlanmıştır.

2. Anayasanın Değiştirilemeyecek Hükümleri

Anayasanın değiştirilemeyen ve değiştirilmesi teklif edilemeyen maddeleri şunlardır;

a) 1. maddesi, "Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir."

b) 2. maddesinde yer alan Cumhuriyetin nitelikleri.

  • Toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde insan haklarına saygılı
  • Atatürk milliyetçiliğine bağlı.
  • Başlangıçta belirtilen temel ilkelere dayanan
  • Demokratik, laik ve sosyal hukuk devletidir.

c) 3. maddesinde yer alan;

  • "Türkiye Cumhuriyet ülkesiyle ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir."
  • Bayrağı, şekli kanunla belirtilen beyaz ay yıldızlı al bayraktır."
  • Milli marşı, İstiklal Marşıdır."
  • "Başkenti Ankara'dır."

Bu maddeler dışındaki anayasa maddelerinin toplum ihtiyacına göre değişiklik teklifinin TBMM üye sayısının en az üçte birinin yazılı teklifi ile yapılması gerekir. Bu teklifin kabulü ise TBMM üye sayısının en az beşte üç çoğunluğunun oyu ile mümkündür.

3. Anayasamızın Temel Esasları

a) Devletin Şekli: Türkiye Devleti bir Cumhuriyettir. Bütün devlet idaresi kanunla yürütülür.

b) Cumhuriyetin Nitelikleri : Anayasanın başlangıcındaki esaslara dayanması

Toplumun huzuru, milli dayanışma ve adalet anlayışı içinde insan haklarına saygılı Atatürk milleytçiliğine bağlı Demokratik, laik, sosyal ve hukuk devletidir.

Bir devletin hukuk devleti olabilmesi için;

  • Bir Anayasası olmalıdır.
  • Anayasa, millet oyu ile kabul edilmiş olmalıdır.
  • Anayasa'da temel hak ve hürriyetlere yer verilmelidir.
  • Anayasanın üstünlüğü kabul edilmelidir.
  • Mahkemeler bağımsız olmalıdır.

c) Devletin Bütünlüğü, Resmi dili, bayrağı, Milli Marşı ve Başkenti:

Bir devletin oluşabilmesi için ülke, millet ve milletin bağımsız olması gerekir.

Devlet, Anayasamızda güvence altına alınmıştır. "Türkiye Devleti, ülkesi ve milletiyle bölünmez bir bütündür. Dili Türkçedir."

"Bayrağı, şekli kanunla belirten beyaz ay yıldızlı al bayraktır.


Milli Marşı İstiklal Marşı'dır. Başkenti Ankara'dır." (Madde3)

d) Devletin Temel Amaç ve Görevleri:

Türkiye Cumhuriyeti Devletinin temel amaç ve görevleri şunlardır, (madde 5)

  • Türk milletinin bütünlüğü ve bağımsızlığını korumak.
  • Ülkenin bölünmezliğini korumak.
  • Cumhuriyeti ve Demokrasiyi korumak.
  • Toplumun ve kişilerin refah, huzur ve mutluluğunu sağlamak.
  • Kişinin temel hak ve hürriyetlerini korumak,
  • İnsanın maddi ve manevi varlığının gelişmesi için gerekli şartları hazırlamaktır.

e) Milli Egemenlik

1- Egemenliğin sahibi : Türk milletidir. Devletin faaliyetleri, koyduğu kanunlar, yapılan uygulamalar hukukidir. Devlet, yetkilerini Türk Milleti'nin kabul ettiği Anayasadan alır.

2- Egemenliğin kullanılması: Millet, egemenliğini üç ana organ aracılığıyla kullanır. Kanun yapma yetkisi TBMM, kanunları uygulama yetkisini Bakanlar Kurulu ve Cumhurbaşkanı, yargı yetkisini bağımsız mahkemeler aracılığıyla kullanır.

3- Yetkilerin kaynağı: Her yetki millete aittir. Kaynağını Anayasadan almayan yetkiler hukuki değildir. Millet adına yetkiyi devlet kullanır.

f) Yasama Yetkisi:

Kanun koymaktır. İnsanların kendi aralarındaki ilişkilerini, kişilerin toplum ve devletle olan ilişkilerini düzenleyen kanunları yapar.

g) Yürütme Yetki ve Görevi:

Yürütme, Yasama organınca konulan kuralları uygulama işlevidir.

Anayasanın Dyandığı Temel İlkeler

1. Türk Milletinin kendi özelliğinden gelen temel ilkeler:

  • Atatürk ilkelerine bağlılık
  • Atatürk milliyetçiliği.
  • Atatürk İnkılaplarının korunması

2. Demokratik rejim ile ilgili Temel ilkeler :

  • Temel hak ve hürriyetlere dayanma
  • Temsili Demokrasi sisteminin kabulü

 

Türkiye Anayasaları

  • 28 Aralık 1921 Anayasası (Teşkilat-ı Esasiye Kanunu)
  • 20 Nisan 1924 Anayasası 
  • 9 Temmuz 1961 Anayasası
  • 7 Kasım 1982 Anayasası

Halen yürürlükte olan Anayasamız 7 Kasım 1982 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

 

Yorumlar (0)Add Comment

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 

Bunlari Biliyor musunuz?

Türk edebiyatında ilk makale Şinasi'nin "Tercüman-ı Ahval Mukaddimesi" adlı yazısıdır.
Cuma, 01/20/2017 11:58
Telif Hakkı © 2017 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.