Lozan Antlaşması

Lozan görüşmelerine Rauf Orbay Mondros Ateşkesini imzalamış olduğu için gönderilmedi. İsmet Paşa Mudanya'daki siyasi başarılarından dolayı Lozan'a gönderildi.


Katılan Devletler
 

  • Sovyet Rusya ve Bulgaristan boğazlar rejimini ilgilendiren konulara katılmışlardır.
  • Japonya boğazlar konusunda söz sahibi olarak ekonomik çıkarlarını arttırmak için katıldı.
  • İngiltere, Fransa ve İtalya Osmanlı topraklarından en büyük payı almak için Sevr'in koşullarını uygulayacak ortamı yaratmak için katıldı.
  • Ronıanya ve Yugoslavya kendi çıkarları doğrultusunda İngiltere ve Fransa'yı desteklemek için katıldı.
  • Yunanistan dostlarının yardımıyla Trakya'yı topraklarma katmak amacıyla katıldı.
  • Türkiye bağımsız bir devlet olduğunu kabul ettirmek ve bu konularda ödün vermemek üzere katıldı.

 

Lozan'da Taviz Verilmeyecek Konular

  • Kapitülasyonlar 
  • Doğuda Ermeni yurdu
  • Ordunun denetlenmesi
  • Musul konusu  
  • Boğazlar

Konferans 20 Kasım 1922 açılmış. Türk tarafının isteklerine İngiltere, Fransa ve İtalya en çok direnen devletler olmuştur. Bu devletler özellikle kapitülasyonların kaldırılmasına tepki göstermiştir. Böylelikle yeni Türk Devleti'nin bağımsızlığını kabul etmeyerek iç işlerimize karışabileceklerini amaçlamışlardır.

Görüşmelerde

  • Osmanlı borçlan
  • Türk-Yunan sınırı
  • Boğazlar
  • Musul
  • Kapitülasyonlar
  • Azınlıklar
  • Savaş tazminatı

Konularında anlaşma sağlanamadığından 4 Şubat 1923'de Türk tarafı Ankara'ya geri dönmüştür. Konferansın dağılması üzerine Türk ordusu alarma geçirilerek Musul ve boğazlar üzerine yürümek için hazırlıklar başlamıştır. 23 Nisan 1923'de her iki tarafında savaşmak istememesi üzerine görüşmeler başlamış. 24 Temmuz 1923'de iki tarafında karşılıklı ödünleri sonucu Lozan Barış Antlaşması imzalanmıştır.

LOZAN'A GÖRE

Sınırlar Konusu         

  • Suriye Sınırı: Fransızlarla imzalanan Ankara anlaşmasına göre kabul edilmiştir.
  • Irak Sınırı: Musul konusu İngiltere ve Türkiye arasında daha sonra çözümlenmek üzere ertelenmiştir.
  • Batı Sınırı: Doğu Trakya Türkiye'ye Batı Trakya Yunanistan'a bırakılmıştır.

Ayrıca İmroz ve Bozcaada dışındaki Ege adaları Yunanistan'da kalmış, bu adaların Türkiye'ye yakın olanlarının silahsızlandırılması kabul edilmiştir.

Azınlıklar Konusu

  • Ülkede azınlık olmadığı kabul ettirilmiş, ülkede yaşayan herkesin Türk vatandaşı olduğu ve eşit haklara sahip olduğu bildirilmiştir.
  • Batı Trakya'daki Türklerle, İstanbul'daki Rumlar dışmda karşılıklı nüfus değişimi konusu kabul edilmiştir.

Savaş Tazminatı Konusu

  • İtilaf devletlerinin I. Dünya savaşından dolayı talep ettikleri savaş tazminatları kabul edilmemiştir.
  • Yunanistan'dan savaş tazminatı olarak Karaağaç kasabası alındı.

Kapitülasyonlar Konusu

  • Kapitülasyonların tüm sonuçlarıyla birlikte kaldırıldığı ve Türk topraklarındaki yabancı ticari kuruluşlara Türk yasalarına uyma zorunluluğu getirildi.

Devlet Borçları (Osm.) Konusu

  • Osmanlı borçları Osmanlıdan ayrılan bütün devletlere paylaştırılmış ve Türkiye'de payına düşeni taksitle ve kağıt para olarak ödeyeceğini kabul etmiştir.

Boğazlar Konusu

  • Boğazlar Türkiye'ye geri verildi.
  • Boğazların her iki yakasıda askerden arındırıldı.
  • Milletler Cemiyetinin denetiminde boğazların yönetimi başkanı Türk olan Uluslararası bir komisyona verilmiştir.
  • İstanbul'daki Rum Patrikhanesi bütün çabalara rağmen kaldırılamamıştır.

TBMM'de Lozan'ın onaylanması üzerine itilaf devletleri 2 Ekim 1923 İstanbul'u boşaltmışlardır.

* * Lozan'la pek çok konu çözümlenmiş olmasına rağmen ileride; Türkiye Cumhuriyeti, Boğazlar, Musul, Suriye Sınırı, Türk - Rum nüfusunun değiştirilmesi si konularında sorun yaşarnıştır.

Önemi

  • Osmanlı devletinin hukuken sona erdiği resmi olarak kanıtlanmıştır.
  • Misak-ı Milli sınırları itilaf devletlerine kabul ettirilmiştir.
  • İngiltere'nin Ortadoğuyla ilgili planlan alt üst olmuştur.
  • Geçerliliğini uzun süre koruyabilen uluslararası anlaşmalardan biri oldu.
  • Türk halkının verdiği bağımsızlık mücadelesi diğer sömürge devletlere de örnek teşkil etti.
  • Lozan anlaşması Türk halkı gdına I. Dünya Savaşını bitiren anlaşmadır.
Yorumlar (0)Add Comment

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 

Bunlari Biliyor musunuz?

Yeni yılı kutlamak için yazılan kasidelere "sâliyye" adı verilir.
Pazartesi, 09/25/2017 00:56
Telif Hakkı © 2017 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.