Recaizade Mahmut Ekrem

Recaizade Mahmut Ekrem ile Tanzimat edebiyatının II. dönemi başlar. Tanınmış bir ailenin çocuğu olan sanatçı eğitim devresinin ardından Namık Kemal ile tanışır ve Tasvir-i Efkâr'da yazmaya başlar. Devrinde üstat olarak tanınan Recaizade M. Ekrem'in şiir, roman, hikâye, eleştiri, tiyatro, çeviri, edebiyat bilgileri alanlarında eserleri vardır. Recaizade'ye göre şiirin tek gayesi güzelliktir, başka bir gayesi olamaz. Şiirin gayesi olan güzellik doğada ve insandadır, güzel olan her şey şiirin konusudur. Şiirlerindeki başlıca temalar aşk ve tabiattır. Yakın çevresinde yaşadığı ölümle sonuçlanan acıklı olaylar onu bir "mersiye şairi" haline getirmiştir. Ölümü konu edinen şiirleri vardır. Hüzünlü duygular, ölümü hatırlatan manzaralar, romantik güzellikler şiirlerinde sık rastlanan öğelerdir. Ekrem'e göre "Her güzel şey şiirdir" düşüncesiyle Türk şiirinin konusunu olabildiğince genişletmiştir. Şiirlerinde romantizm akımının etkisi görülür. Recaizade M. Ekrem şiirlerinde dil ve üsluba çok önem verir. Süslü bir üslubu vardır. Şiirlerindeki dil, konuşma dilinin yalınlığından çok uzaktır. Şiirlerinde Divan edebiyatı nazım biçimlerini kullanmıştır. Bu klasik biçimler üzerinde zaman zaman değişikler yapmıştır.  Şair Fransız şairlerinden şiir çevirileri de yapmıştır. "Talim-i Edebiyat" adlı eserinde de üslup konusuna ve şiirle ilgili görüşlerine yer verir. Nağme-i Seher, Yadigâr-ı Şebab, Zemzeme (I, II, III) Pejmürde, Nejat Ekrem, Nefrin onun şiir türündeki eserleridir.  Hikâye türünde Muhsin Bey ve Şemsa adlı kitapları vardır; ancak bunlar pek başarılı eserler değildir. Araba Sevdası adlı roman, edebiyatımızda realizme geçişin başarılı bir örneğidir. Romanda geçen olaylar ve karakterler bütünüyle doğal ve yerlidir. Romanın kahramanı Bihruz, alafrangalık özentisi içinde yaşamını sürdüren mirasyedi bir paşazadedir; hiçbir iş tutmayan aylak bir gençtir. Yazar, yanlış Batılılaşma konusunu işler; alafrangalık uğruna katlanılan komiklikleri, kahramanın içine düştüğü zavallı durumu anlatır. Bihruz, yerli ve milli olan hiçbir şeyi beğenmez; Fransızca konuşup yazmaya özenir. Recaizade Mahmut Ekrem’in tiyatro türünde Afife Anjelik, Çok Bilen Çok Yanılır ve Vuslat adlı eserleri vardır. Chateaubriand’ın Atala adlı romanını Türkçeye çevirerek oyun haline getirmiştir. Yazar eski edebiyat yanlıları ile uzun süreli tartışmalara girişmiştir. Özellikle Muallim Naci ile kafiye konusundaki tartışmaları önemlidir. Recaizade kafiyenin kulak için olduğu görüşündedir.  Şiirle ilgili görüşleri lll. Zemzeme'nin önsözünde, Takdir-i Elhan'da açıklamıştır. Takdir-i Elhan eleştiri türündedir.

Kayıt - Giriş



Bunlari Biliyor musunuz?

Kasidede şairin mahlasını geçtiği beyite "tac beyit" denir.
Salı, 09/02/2014 08:43
Telif Hakkı © 2014 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.