Deyimler (8. Sınıf)

Anlatıma akıcılık kazandırmak için en az iki sözcükten (isim, fiil) oluşan, çoğunlukla mecaz anlamlı kalıplaşmış sözlerdir.

  • Göze girmek
  • kolu kanadı kırılmak
  • dile düşmek
  • etekleri tutuşmak
  • başa çıkmak
  • burnunda tütmek

Deyimlerin özellikleri:

  • Deyimler çoğunlukla mecaz anlamlıdır: göze girmek (birinin beğenisini kazanmak) etekleri tutuşmak (heyecanlanmak) karnı zil çalmak (çok acımak)...
  • Ancak az sayıda deyim gerçek anlamlıdır: "İsmi var, cismi yok" "Yükte hafif, pahada ağır"...

 

  • Deyimi oluşturan sözcükler değiştirilemez: "Atı alan Üsküdar'ı geçti" yerine, Atı alan Kadıköy'ü geçti, denmez. "Papucu dama atılmak" yerine Kundurası dama atılmak, denmez.

 

  • Deyimler anlamca kaynaştıklarından  bir öge olarak alınır, parçalanamaz: "Memleket burnumda tütüyor." cümlesinin yüklemi burnumda tütüyor deyimidir.

 

Örnek Soru:

Aşağıdaki cümlelerin hangisinde deyim açıklamasıyla verilmemiştir?

A)   Eline geçen bütün kitapları gözden geçirdi; ama aradığını bulamadı.
B)   Ben bu kanepeleri vermeye razıyım; zaten onları gözden çıkardım.
C)   İnsan sokulgan ve sevimli, yani cana yakın olursa, elbette sevilir.
D)   Birisi ötekine, o da başkasına söyleyince söz, ağızdan ağıza yayıldı.
(2006-OKS)

Yanıt: A

Yorumlar (6)Add Comment
0
...
yazar misafir, Ocak 11, 2013
Çok yardımcı oldunuz. Teşekkürler.
Administrator
...
yazar Administrator, Ağustos 05, 2010
yazar dhidhem, Ağustos 04, 2010
Ben de bu sene 8. sınıfa gidicem. Buradaki bilgiler yeterli mi sizce?


Türkçe dersine mümkün olduğunca yardımcı olmaya çalışırız. 8. sınıfta başarılar smilies/smiley.gif
0
...
yazar dhidhem, Ağustos 04, 2010
Ben de bu sene 8. sınıfa gidicem. Buradaki bilgiler yeterli mi sizce?smilies/cry.gif
Administrator
...
yazar Administrator, Aralık 02, 2009
Öncelikle şıklarda geçen deyimleri bulalım, sonra o deyimin anlamını aynı şıkta arayalım:

A seçeneğinde kullanılan deyim "gözden geçirmek"... Deyimin anlamı cümle içinde kullanılmamış.
B seçeneğinde kullanılan deyim "gözden çıkarmak" anlamı "bir şeyi vermeye razı olmak" anlamı cümle içinde kullanılmış.
C seçeneğinde kullanılan deyim "cana yakın" anlamı "sevimli", cümle içinde kullanılmış.
D seçeneğinde kullanılan deyim "ağızdan ağıza yayılmak" anlamı "bir sözün herkes arasında geçmesi" dikkat edersek bu deyimin de anlamı cümle içinde geçiyor.

Sadece A şıkkında geçen deyimin açıklaması cümle içinde kullanılmamış. Bu tarz sorularda önce deyimi buluyoruz, sonra o deyimin anlamı cümle içinde arıyoruz.

Başarılar...
0
...
yazar uff anlamadim yardim ltfn, Aralık 01, 2009
Yardim lütfen, soruyu anlamadim aciklayin. Sağ olun
0
...
yazar mehmet57, Kasım 17, 2009
Çok yardımcı oldu sağ olun...

Yorum yaz
daha küçük | daha büyük

busy
 
oges

Kayıt - Giriş



Bunlari Biliyor musunuz?

Gazel ve kasidenin son beytine "makta" denir.
Çarşamba, 04/23/2014 18:15
Telif Hakkı © 2014 Open Source Matters. Tüm Hakları Saklıdır.
Joomla! GNU/GPL lisansı altında özgür bir yazılımdır.